NA VUNI APOLO (Nai talanoa). 01/04/2021
"E sega ni dau lutu yawa - na Vua ni Apolo mai Vuna". Se, na ke na ivosavosataki vaka vavalagi - "The apple ner fall far from the tree".E sega walega ni Apolo - na Maqo, na Niu kei na levu na kau-vuata e tautau vata nai balebale ni vosavosa ka cavu tiko e cake.
NA TEI NI VOSA - SE I'VAKAVUVULI NI LOTU
Ni sa bula vinaka tale mai na mata veiwekani dau sema tiko mai e na noda vatavata ni veitalanoa qo. Sa matai ni macawa ni dua na yabaki vou, ka da sa na tekivu e na "teitei" beka na yacana.
E da sa raica mai e na rua na Blog sa oti na Rai- raraba ni Parofisai (1,260 na yabaki). Au vakabauta ni sa na lako tiko e so na vakatataro - me vaka e so sa taroga tiko mai ..." o sa qai matata nai tekitekivu ni Lotu veicurumaki (Pagan worshiping the Sun on Sunday) kei na lewa mai vei Constatine, me ra dua Vata na Lotu vei Jisu (Christians) ...O ya na vanua e vakasucumi kina. na Lotu Katolika.
Ia, e tikoga --- nai matai nio soqosoqo lotu ka Tekivuna ko Jisu kei iratou na Tisaipeli..
Ya na Lotu Vakarisito Dina ----- E tauyavutaka ko Jisu.
E na (538 - 1798) oya. na gauna e Caka ki na na vei vakasaurarataki ka ra vakamatei na Lotu Vakarisito mai na veika e cakava na Lotu vaka Roma (se lotu Katolika).
NA TEIVAKI/ SE TAUYAVUTAKI NI LOTU:
Maciu 16: 19 (vaka valagi - e matata)
'...Upon this Rock (Jesus) I will build my church"
E na vosa vaka Kiriki (Petra - Mass of Rock ) sai Jisu. Peter (petros - small stones).. Ni kaya tiko ko Jisu (" e na Dela ni Vatu oqo - ke na i balebale o ya na vatu levu (Petra), sai Jisu.. E vosa tiko ko Jisu vei Pita, ka dusi Jisu tiko ga (* sai koya na vanua me yavutaki kina nai soqoso lotu). Ka sega ni mai yavutaki vei Pita (petro - na vatu lailai e vei tosoyaki se vei ciriyaki. Ko Jisu na Vatu Dina - The Rock (Petra), e sega ni veisau vakadua.
Ko Jisu ga nai Liuliu ni Lotu - Efeso 5: 24...." Even as Christ is the Head of the Church"
Veiwekani --- e sega tale ni dua na Lotu me lotu Dina kevaka e sega ni Muria tiko nai vakavuvuli kece nei Jisu.
Efeso 3: 17 "..that Christ may dwell in your hearts by faith, that ye may be Rooted and Grounded in love".
Joni 8: 42, 44
Sa qai kaya vei ira ko Jisu, Kevaka e Tamamuni Dina na Kalou, , ke o ni na Lomani Au, baleta Au sa lako mai vua na Kalou, ka sa tiko oqo e daidai....."
44. "A tamamuni na tevoro, ka o ni sa gadreva mo ni cakava na veika sa gadreva na tamamuni......."
NA LOTU DINA NA LOTU NEI JISU
Ko Jisu e lako mai vei Tamana na Kalou levu mai Lomalagi, ka cakava na Lomai Tamana. E tukuna ko Jisu, e na Joni 14: 15 " KEVAKA DO SA LOMANI AU - DOU TALAI RAWARAWA KI NA NOQU IVUNAU"
(vaka valagi).."If you love Me, keep my Commandments".
E Tini ga nai Vunau ni Kalou (Exodus 20: 3-17)
Nai ka Va (4) ni vunau e tiko kina na Sigatabu , ni Kalou. (* kevaka e da vakabauta na Kalou (Joni 8: 42- 45) ia e da na Vakabauti Jisu) ka cakava na loma ni Kalou.
Ke sega (Joni 8: 44) e da sa na kaya tiko ni tamada na tevoro --- ka da muria na veika e lasutaka ki vei keda.
GAUNA NI VEI VAKARARAWATAKI ---
Donuya na gauna oqo - sa ra tekivu biubiu ki na "REFORMERS" se Protestant mai Urope kei Igiladi --- baleta ni Vuravura e na gauna koya, e Lewa se veiliutaki tu ki na ko Roma.
People who followed Luther were called “Protestants” because they protested the Roman Catholic Church. When Luther would not change his mind the Pope reacted by excommunicating him. One important follower of Luther was John Calvin.
DIKEVA VINAKA
Au nuitaka ni sa na vakaibalebale vei keda - nai talanoa ni tekivu ni Lotu dina e lako ga mai vei Jisu.
Ni yavutaki - na Noda Vakabauta vei Jisu, e na matata na noda i'lakolako.
E da na lewena na mata-vakabauta e muri Jisu. Baleta o Jisu e cakava ga na Loma i Tamana.
VAKATATARO:
Au kila ni yabaki vou qo sa dodonu me da liaci keda; ka vakataroga, se, e da muria tiko na Loma ni Kalou kei Jisu, se sega?
Au sa na mai yala toka - vaka lailai e ke.
Vinaka vakalevu na sema tiko mai e na vatavata oqo.. Au kerea mo ni comments mai.
Dou sa bula vinaka na lewe ni vatavata vinaka oqo. Vakavinavnka vua na Kalou ni vakavo taka na bula rawa meda vei rogoci tiko. Vakavinavinaka talega vua na noda dau ni veituberi...Mr Amini Vakaloloma kei na nodra matavuvale. Au gadrrva mei tekivuna mada ga na noqu veiwasei ena VU NI APOLO..ka tukuni ni dau lutu na vuana kina vanua ga e tubu tiko kina na vuna. Sa vosa vakaibalebale tiko beka ni noda vua ni Lotu ena dau basika tikoga ena noda bula. Sa vakaraitaki tiko mai na kena lesoni ena Maciu 16...ka sauma tiko na vakatataro nei Jisu ko Pita..ena nona taroga jiko ko Jisu se ko cei sara mada o koya....Qai sauma ko Pita ena nona kaya...Oi kemuni na Karisito na luve ni Kalou bula....qai sauma o Jisu..Ena dela ni vatu oqori..AU na tara kina na noqu i soqosoqo lewe ni Lotu...Ka matata sara ga eke ni Lotu vaka Karisito e kena i liuliu ko Jisu Karisito ka tauyavutaka o koya ena nona kaya...AU NA TARA.....kei na kena yavu ka kaya ..ENA DELA NI VATU OQORI...Na vatu sai koya vakataki koya ka vakatusa ko Pita ...SAI KEMUNI NA KARISITO NA LUVE NI KALOU BULA...sa kena i balebale oya kevaka e yavutaki na noda lotu ena yavu oqo...ena vua me vaka sara ga na vanua e yavutaki tiko kina . Dua tale na kena vakasama na i rairai ni noda lotu ena basika tikoga ena noda bula. Ke yavutaki donu ia ena vaka nai rairai ni Karisito na noda bula ia levaka e sega ia ena dua tani na kena i rairai..
ReplyDeleteCava mada eke ena qai tomani tale yani.....vinaka
Sa vinaka vakalevu (MM) na veisemati tiko mai. Me vaka e volai toka e cake;
DeleteEfeso 3: 17 "..that Christ may dwell in your hearts by faith, that ye may be Rooted and Grounded in love".
Joni 8: 42, 44
Sa qai kaya vei ira ko Jisu, Kevaka e Tamamuni Dina na Kalou, , ke o ni na Lomani Au, baleta Au sa lako mai vua na Kalou, ka sa tiko oqo e daidai....."
44. "A tamamuni na tevoro, ka o ni sa gadreva mo ni cakava na veika sa gadreva na tamamuni......."
NA LOTU DINA NA LOTU NEI JISU
Ko Jisu e lako mai vei Tamana na Kalou levu mai Lomalagi, ka cakava na Lomai Tamana. E tukuna ko Jisu, e na Joni 14: 15 " KEVAKA DO SA LOMANI AU - DOU TALAI RAWARAWA KI NA NOQU I VUNAU"
E sa na mai vure vakasama vei keda, ke da na vakananuma ------ e da Lomani Jisu dina tiko ni lako mai vei Tamana se, sega?
Ko Jisu e lomani Tamana -- na Kalou levu, ka muria na Nona i Vunau. Vakacakava koi ke daru; daru Muri Jisu dina tiko kei Tamana se sega?
Tikina e 44, e tukuna - ko Jisu, e tamadra na Tevoro - baleta e ra besetaka na vei ka e tukuna ko Jisu... (* Au vakabauta ni sega ni dua e vinakata me tukuni vua ni Tamana na tevoro...)
Dou sa bula vinaka na lewe ni vatavata vinaka oqo. Vakavinavnka vua na Kalou ni vakavo taka na bula rawa meda vei rogoci tiko. Vakavinavinaka talega vua na noda dau ni veituberi...Mr Amini Vakaloloma kei na nodra matavuvale. Au gadrrva mei tekivuna mada ga na noqu veiwasei ena VU NI APOLO..ka tukuni ni dau lutu na vuana kina vanua ga e tubu tiko kina na vuna. Sa vosa vakaibalebale tiko beka ni noda vua ni Lotu ena dau basika tikoga ena noda bula. Sa vakaraitaki tiko mai na kena lesoni ena Maciu 16...ka sauma tiko na vakatataro nei Jisu ko Pita..ena nona taroga jiko ko Jisu se ko cei sara mada o koya....Qai sauma ko Pita ena nona kaya...Oi kemuni na Karisito na luve ni Kalou bula....qai sauma o Jisu..Ena dela ni vatu oqori..AU na tara kina na noqu i soqosoqo lewe ni Lotu...Ka matata sara ga eke ni Lotu vaka Karisito e kena i liuliu ko Jisu Karisito ka tauyavutaka o koya ena nona kaya...AU NA TARA.....kei na kena yavu ka kaya ..ENA DELA NI VATU OQORI...Na vatu sai koya vakataki koya ka vakatusa ko Pita ...SAI KEMUNI NA KARISITO NA LUVE NI KALOU BULA...sa kena i balebale oya kevaka e yavutaki na noda lotu ena yavu oqo...ena vua me vaka sara ga na vanua e yavutaki tiko kina . Dua tale na kena vakasama na i rairai ni noda lotu ena basika tikoga ena noda bula. Ke yavutaki donu ia ena vaka nai rairai ni Karisito na noda bula ia levaka e sega ia ena dua tani na kena i rairai..
ReplyDeleteCava mada eke ena qai tomani tale yani.....vinaka
Ni yadra vinaka mai na dau sema tiko mai e na noda Vatavata ni vei talanoa kei na veiwaseitaka e so na dina - ka na rawa me tarai cake kina na noda dui bula vakayalo.
DeleteAu via taura na gauna meu vakavinavikataka na wekada ka dau gumatua ena --- sauma ka veivakararamataki tiko mai e na blog oqo ko (MM)... Vinaka vianaka sara vakalevu na Rai kei na Veisemati ni tukutuku se (i talanoa - Vuni Apolo) .
Sa dina sara o ya ---- Ni Tauyavu donu na noda Lotu vei Jisu na "Vatu Dina" ----- e da na sega ni yavalati mai na so na Vei vakabauta ------ e lako tu mai ka sega "ni Vaka-Jisu beka" na ke na i'lakolako.
De vinaka me da Masulaka ni da Wilika na Kosipeli e va (Maciu, Marika, Luke & Joni) me da rawa ni rogoca na vei lesoni vivinaka e vakaraitaka tiko mai ko Jisu ki vei keda yadudua.
E na Joni 15: 5 (*vaka valagi) I am th vine, ye are the branches: he that abideth in me, and I in him, the same bringeth forth much fruit: FOR WITHOUT ME, YE CAN DO NOTHING'.
".....Ke vaka dou sa tawase tani mai vei AU, dou na sega ni rawata e dua na ka".
Na vuni Apolo - sa na via vakaraitaka na vosa vakatautauvata koya. Se dua ga na vuni kau. Ni tawasei mai na tabana mai na vuni kau --- e na mate ga.
Dou vosota sa tabaki tiko vakarua na noqu veiwase kau sega mada ni kila se cava na vuna...Au kereya meu tomana tale mada ena vanua au mai cava tiko kina. Ke rawa niu tekivuna ena dua na taro. A cava sara mada e tarogi iratou kina na tisaipeli o Jisu ena taro oya...Dou tukuna mada se o cei sara mada o au.? Na noqu rai kau via wasea e vaka koto oqo: Ena i lakolako ni veivakatisaipelitaki nei Jisu e vaka e raica tiko ko Jisu ni duidui tiko na vua e raica tiko ena nodratou bula na tisaipeli. Sa qai kauti iratou kina dua na vanua vakayawa kina sisaria Filipai ...oya ena gauna oqo o Sisaria e loma ni vanua.qai laki taroga na taro.oqo... A dua na gauna ni gade ena gauna gauna ni veiqaravi mai Lepanoni au bau laki raica na vanua e atarogi iratou kina na tisaipeli ko Jisu....ka qai vaqo nai vakamacala ni vanua oya...E tu kina nai vakatakarakara na veimataqali kalou era qarava tu ena gauna oya...O jisu e vaka me qai laki tu mai me background tu nai vakatakarakara ni veimataqali Kalou qo...qai tarogi iratou.
ReplyDelete.Au vakabauta ni via tukuna tale vei iratou ko Jisu....me kakua vei kemudou na Kalou tani.....Koi au duadua ga...baleta gona na rairai ni nodratou muri koya tiko sa vaka e duatani baleta gona ninyavutaki cala tiko....
Ena qai kuri tale yani....vinaka
Meda qai nanuma tiko ni vua ni kau ena dau lutu ga kina dela ni qele ka tubu tiko kina.
ReplyDeleteAu na via tomana tikoga na noqu veiwasei ena vakasama au mai cava toka kina e cake kau tataunaka toka kina meda qai nanauma tiko ni vua ni kau ena dau lutu ga kina dela ni qele ka tei tiko kina. Au qai vakasamataka meda biuji keda mada na tamata meda vu ni apolo...eda tubu tiko ena were ...Na were sai koya nai soqosoqo lotu eda lewena..Na qele eda tubu tiko kina ena vakatau ena veika eda ciqoma me mai vakatawani kina na qele. Na veika me.mai vakatawani kina qele sai koya na vosa ni Kalou ena kena ciqomi tiko kai taba qele cava eda vakarautaka e.lomada me maroroi kina na vosa ni Kalou me rawa ni tubu kina na vunikau sai koya o keds me qai vuataka na vua e kilikili ka na veiganiti ga kei na taba ni qele cava e lomamu e tei tiko kina na vosa ni Kalou..Ia noda digitaka na qelel cava sa ka sara ga ni tamata yadudua.. Na vunikau oqo ena were sa ganita ga na vosa ni Kalou me tubu ka vuataka na vua e kilikili me rawani cakava na cakacaka ni veivakatisaipelitaki....au na qai tara yani oya .....
ReplyDeleteMeu kaujii keda mada kina i vakatekivu ena i NAKI ni noda buli na Tamata.Meu toka mada ga ena i naki sai koya meda mai waqawaqa ni kena vakadewataka na VOSA ni kalou me rawa ni buliya vou na tamata me rawarawa ni cakava na cakacaka ni veivakatisaipelitaka ( To make disciple of Jesus Christ for the transformation of the world...Oya na MISSION kau.gadreve me vakanamata.tiko kina na veivosaki kai naki ni noda LOTU....
ReplyDeleteMeda raica mada na kena siviraki na dagodago oqo me vakarautaki kina cakacaka ni veivakalotutaki.
ReplyDelete(1) vakarautaki mada e liu e dua na were (space) se dua na vanua me rawa ni qarava vinaka kina na cakacaka ni veivakalotutaki.
Vakatekivu 1: 2 - 3 sa sega ni vakacokotaki ko vuravura, a sa lala tu, sa tu na butobuto ena dela i ni wasa titobu.
(3) A sa kaya na Kalou me rarama mai a sa rarama mai. E rua na ka bibi e basika tiko eke.sai koya na VOSA ni Kalou ena kena kaukauwa...kei .na kena kureitaki na Butobuto ena YALOTABU ni Kalou ka me vakacilava na rarama ni sa tara yani na VOSA ni Kalou..VOSA ni KALOU kei na YALOTABU ni KALOU sa matata sara ga eke ni ko rau qo e rau buliya vou na ka mai na sega (0) kina dua na ka (1)....ena qai kuri yani...
Na were sai koya na LOTU...me mai caka kina na veivakatisaipelitaki ka na qai veibulivou ga na VOSA kei na YALOTABU ni Kalou...au kerea me dabe toka i keya na vakasama ni da veitalanoataka tiko na Lotum...
ReplyDeleteNa taro.....Eda na rawata vakacava nai naki eda lotu tiko kina...se na cava sara mada nai vakarau ni bula.meda bulataka ena were se na cava sara mada nai vakabulabula vinaka me kana tiko kina na vu ni Apolo me rawa ni vuataka na vua e kilikili vua nai taukei ni were sai koya ko Jisu Karisito.. II Koronica 6 :17.."Ia kevaka sa tu vata kei Karisito e dua na tamata sa qai buli vou, sa lako tani na veika makawa , raica sa yaco me vou.na ka kecega.".sa matata sara ga eke niko Jisu na Vosa ni Kalou, Ko Jisu na Yalotabu ni Kalou...me tiko vei keda na rua na ka oqo...ena qai rawa ni buli vou na bula...e caka beka vakacava?...ena qai kuri yani..
ReplyDeleteEda na rawata vakacava na kaukauwa e rua oqo me rawa ni buliya vou na bula? Joni 14 : 15 - 17 " K evaka dou sa LOMANI au...dou TALAIRAWARAWA kina noqu i VUNAU.....(16) Ia.kau na masuti tamaqu ena qai solia vei kemudou e dua tale na dauveivakacegui me tikoga kei kemudou ka sega ni mudu.(17) A YALOTABU sa vu ni ka dina ko koya era sa sega ni vakabauta rawa na kai vuravura nira sa sega ni raici koya se kilai lkoya , ia sai kemudou ga sa kilai koya ni sa tikovata keinkemudou ko koya ka na curumi kemudou"...vica na ka e basika eke..
ReplyDelete....Lomani Jisu
....obedient kina vosa
.....Na Kalou e solia na Yalotabu
.....ena nona masuti koya ko Jisi...
....Vu ni ka dina na yalotabu
....tiko vata kei keda.ka sega ni.mudu..
Tekivu mai na noda lomani Jisu...
Sa na via matata sara tikoga mai na cava sara mada na LOTU...ni sai koya ga na noda rawata nai solisoli e rua oqo me.buliya vou na noda Bula
O cei e qase.ni vuli? Ena qai tomani yani...
Tekivu vakarautaki na were.se na i tekitekivu ni Lotu....eda sa raica na kena tauyavu na were ena i vakatekivu..ka tekivu mai na na sega ...sa qai vosa na kalou ena kena yavalata na butobuto na yalotabu ..sa qai yaco kina na sega ni dua na ka me.dua na ka e taucoko....qai vakadeitaka na Apositolo o Paula ena nona veivakalotutaki mai Korinica ni rawa duaudua ga buli vou ni sa tu vata kei Jisu..E tekivu vakacava na Lotu..Tarogi iratoj na tisaipeli ko Jisu ...meratou kaya se ko cei sara mada o koya baleta ni raica tiko ko Jisu na nodratou i valavala e sega tiko ni sala vata kei na nodratou lako vata jiko kei koya...Qai sauma o Pita na taro oya...."Oi kemuni na Kariristo na luve ni Kalou bula"...qai kaya ko Jisu .." ena dela ni vatu oqori au na tara kina na noqu i soqosoqo lewe ni lotu"..matata eke..
ReplyDelete..... Jisu nai taukei ni Lotu (AU)
.......Na yavu kaukauwa ni Lotu ko Jisu Karisito na Luve ni Kalou bula..
.......yavutaki ena VAKABAUTA
ena sega ni yavalati rawa...
Taro..
(1) na cava e bibi duadua ena cakacaka ni veivakatisaipelitaki?
(2) Bau tukuni eke ni bibi na yaca ni lotu meda.lotu kina ?
(3) Bau tukuni eke na bibi ni.siga meda vakatabuya me qaravi kina na Lotu?
Tukuna o Jisu vua na yalewa ni Samaraia...O.ira na nomudou qase era dau lotu ena veiulunivanua kei na veivale.ni Lotu..." A yalo na Kalou o koya sa via Lotu vua e.dodonu me.lotu vakayalo ka vakaidina"..O cei ena rawa ni tuberi keda kina Lotu dina? Kena i sau...Joni 14 : 15 - 17
Kera meda wilika nai sau ni taro....more to follow...
Ni yadra vinaka (MM) totoka na vakamatai-lalai ni nomuni ----- Vakamacala....
ReplyDeleteNa kena biu mai na Joni 14: 15.... "Ke dou sa Lomani Au, dou talai rawarawa ki na noqu i Vunau... Sa Yavu dei oya....Ke da via muri Jisu. Joni 8:
Ni yadra vinaka mai. Vinaka vakalevu (MM) na vakamatai-lalai taka tiko mai na Blog oqo. Sa rui vinaka na noda Kalou ni solia tiko na rarama me da kilai koya kina vaka vinaka.
Joni 8: 42, 44
Sa qai kaya vei ira ko Jisu, Kevaka e Tamamuni Dina na Kalou, , ke o ni na Lomani Au, baleta Au sa lako mai vua na Kalou, ka sa tiko oqo e daidai....."
44. "A tamamuni na tevoro, ka o ni sa gadreva mo ni cakava na veika sa gadreva na tamamuni......."
NA LOTU DINA NA LOTU NEI JISU
Ko Jisu e lako mai vei Tamana na Kalou levu mai Lomalagi, ka cakava na Lomai Tamana. E tukuna ko Jisu, e na Joni 14: 15 " KEVAKA DO SA LOMANI AU - DOU TALAI RAWARAWA KI NA NOQU IVUNAU"
Na vunau e Tini ni Kalou - e sega ni marautaka na Tevoro me da vakamuria baleta e da na Lomani Jisu kina, ka vakatabuya. (Lakoyani 20: 3-187)
E na Vakatakila (Revelation 12: 17) e tukuna vaka oqo. " And the Dragon (vs 9..the Great Dragon, was cast out, that serpent of old, called the Devil and satan, who deceived the whole world...)
And the dragon was wrath with the Woman (Lotu ni Kalou), who went to make war with the rest of her off-spring, WHO KEEP THE COMMANDMENTS OF GOD , and have the testimony of Jesus)
Na Lotu Dina - e besetaka na tevoro sai koya e na Vakamuria nai Tukutuku vinka kei Jisu, ka VAKATABUYA TIKO NA VUNAU E TINI - Taucoko. (*wili kina na Siga ni Vakacecegu mai nai Vakatekivu.)
E da sa vulica mai na Veisau e mai cakava na Roma Matanitu ( e na 538 to 1798 e na gauna e Veiliutaki kina ko Constantine) .... me siga ni qaravi Kalou - na Roman Empire na Sunday (*the day to worship the Sun god).
E lewa tu na Lotu Katolika na Sunday - ka sega tale ni dua na lotu e
Vuravura e lewa
"The Popes filled the place of the vacant emperors of Rome, inheriting their prestige , and titles from paganism....Constantine left all to the bishop of Rome....The Papacy is but the ghost of the deceased Roman Empire, sitting crowned upon its grave"
Stanley's History , p. 40
"To the successions of the Caesars came the succession of the Pontiffs on Rome. When Constantine left Rome, he gave his seat to the Pontiff"
-Labianca (Professor of History , University of Rome)
"We hold upon this earth, the Place of the All Mighty"
Poppe Leo 111
"The Pope is so great dignity and so exalted that he is not a mere man but as it were God, and the Vicar of God."
-Ferraris" Ecclesiastical Dictionary
"The Pope is not only the representative of Jesus Christ, but he is Jesus Christ, hidden under the veil of flesh".
-The Catholic National , July 1895
"The Pope has power to change Times, to abrogate laws, and to dispense with all things, even the precepts of Christ".
-Decretal De Translat. Espiscop. Cap
Veiwekani - e da sa raica toka e cake na veiveisau e ra ma cakava na lotu - Pekani (*Bosoki vata kei na so nai vakavuvuli vakarisito) ka mai sucu kina nai vakavuvuli ni Lotu Katolika.
Vinaka sara vakalevi AV na kena sereki tale na vakasama me vakamatata taka na vakasama sa wasei tiko. Sa vakaraiataka na titobu ni vosa ni Kalou ka rawa ni vakavudera mai na vakasama me vua kina na noda lotu ena vua ka gadervi..
ReplyDelete